بیماریهای کبدی و گوارشی از مشکلات مهم سلامت عمومی در ایران و جهان محسوب میشوند و میتوانند بار اقتصادی و اجتماعی قابل توجهی به همراه داشته باشند. در کشور ما، اقدامات گستردهای برای تشخیص و درمان رایگان هپاتیت و کنترل کبد چرب انجام شده است، اما هنوز چالشهایی در زمینه آگاهی مردم، دسترسی به خدمات و شیوه زندگی سالم وجود دارد. در نشست خبری «کنگره گوارش و کبد» به آخرین آمار، راهکارهای درمان و چالشهای پیشرو پرداخته شد.
تشخیص و درمان رایگان هپاتیت
هپاتیت، به ویژه نوع C، یکی از بیماریهای مهم کبدی است که میتواند به نارسایی کبد و نیاز به پیوند منجر شود.
اهمیت توجه به گروه های پر خطر:
دکتر سید موید علویان، رئیس انجمن مطالعات بیماریهای کبدی ایران، تاکید کرد که برای حذف هپاتیت تا سال ۱۴۱۰، توجه ویژه به گروههای پرخطر ضروری است. این گروهها شامل:
- زندانیان
- بیماران دیالیزی
- افراد مبتلا به تالاسمی و هموفیلی
- معتادان تزریقی و بیخانمانها
وی افزود، تشخیص و درمان هپاتیت در کشور به صورت رایگان انجام میشود، اما بسیاری از افراد در گروههای پرخطر از این خدمات اطلاع کافی ندارند. بنابراین اطلاعرسانی و دسترسی آسان به مراکز درمانی اهمیت حیاتی دارد.
کاهش میزان مبتلایان:
برآوردها نشان میدهد تعداد افراد مبتلا به هپاتیت C از ۱۷۵ هزار نفر به ۱۲۰ هزار نفر کاهش یافته است که نشاندهنده اثر مثبت برنامههای پیشگیری و درمانی است، اما برای حذف کامل بیماری نیازمند ادامه اقدامات گسترده هستیم.
کنترل هپاتیت B و واکسیناسیون:
کنترل هپاتیت B نیز اهمیت دارد و گسترش واکسیناسیون یکی از روشهای اصلی پیشگیری است. واکسیناسیون گروههای هدف، به ویژه نوجوانان، نقش مهمی در کاهش شیوع این بیماری دارد.
شیوع و دلایل کبد چرب در بزرگسالان
کبد چرب یکی از شایعترین بیماریهای متابولیک کبدی است و بر اساس آمار رسمی، حدود ۳۰ درصد بزرگسالان ایرانی به آن مبتلا هستند.
عوامل مؤثر بر شیوع کبد چرب:
- تغذیه نامناسب: مصرف بالای قند، شکر، غذاهای فرآوری شده و چرب
- سبک زندگی کمتحرک
- اضافه وزن و چاقی
دکتر کامران باقری لنکرانی، رئیس انجمن آندوسکوپیهای گوارشی ایران، افزود که بسیاری از بیماریهای گوارشی و کبدی ناشی از سبک زندگی هستند. برای مثال، رفلاکس معده یکی از شایعترین مشکلات گوارشی است که در اثر مصرف غذاهای چرب، نوشابه، قهوه و چای تشدید میشود.
نتیجه گیری
برنامههای تشخیص و درمان رایگان هپاتیت و کنترل کبد چرب در ایران گامهای مثبتی در سلامت عمومی به شمار میروند، اما برای حذف کامل هپاتیت و کاهش شیوع کبد چرب نیاز به آگاهیبخشی به گروههای پرخطر، گسترش واکسیناسیون، اصلاح سبک زندگی و دسترسی بهتر به خدمات درمانی وجود دارد. پیشگیری از سرطانهای کبد و معده از طریق غربالگری و تغذیه سالم میتواند سلامت جامعه را به طور چشمگیری ارتقا دهد و بار اقتصادی و اجتماعی بیماریها را کاهش دهد.
