استفاده از مکملهای ورزشی و تغذیهای در سالهای اخیر بهطور چشمگیری افزایش یافته و به یکی از ابزارهای محبوب ورزشکاران و علاقهمندان به تناسب اندام تبدیل شده است. با این حال، توجه به کیفیت و اصالت این محصولات اهمیت حیاتی دارد، زیرا مصرف مکملهای تقلبی یا فاقد مجوز میتواند سلامت فرد را به خطر بیندازد. کارشناسان تاکید دارند که آگاهی از منابع معتبر و بررسی مجوزهای رسمی، نخستین گام در محافظت از سلامت مصرفکننده است.
کارشناس آزمایشگاه مواد غذایی، آرایشی و بهداشتی معاونت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی شیراز، مهندس «مهدی باغبان فتوت»، با بیان این نکته هشدار داد که گسترش بازار مکملها، همزمان با افزایش عرضه محصولات تقلبی، مصرفکنندگان را در معرض خطرات جدی قرار داده است. وی گفت: «در سالهای اخیر شاهد افزایش استفاده از مکملهای ورزشی، درمانی و تغذیهای در میان جوانان، ورزشکاران حرفهای و حتی افراد علاقهمند به سلامت و تناسب اندام بودهایم، اما بسیاری از مصرفکنندگان از خطرات بالقوه مکملهای بدون مجوز و ناشناخته غافل هستند.»
خطرات مکمل های تقلبی
عرضه مکملهای فاقد استاندارد و تقلبی، بهویژه در باشگاهها و فروشگاههای غیرمجاز، میتواند منجر به پیامدهای خطرناک برای سلامت افراد شود. این محصولات ممکن است حاوی مواد آلوده، ترکیبات ناشناخته یا غیراستاندارد باشند که مصرف آنها عوارض شدیدی مانند آسیبهای کبدی و کلیوی، مشکلات هورمونی، اختلالات قلبی-عروقی، مسمومیت غذایی یا واکنشهای آلرژیک ایجاد کند. مهندس باغبان فتوت خاطرنشان کرد: «گاهی این مکملها بدون برچسب معتبر یا اطلاعات دقیق در مورد ترکیبات و میزان مجاز مواد مؤثر عرضه میشوند که تشخیص سلامت آنها برای مصرفکنندگان غیرممکن است.»
اهمیت پایش و آزمایش مکمل ها
آزمایشگاه کنترل غذا، دارو و تجهیزات پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شیراز به صورت مداوم مکملهای ورزشی و تغذیهای را بررسی میکند. این آزمایشها بر اساس استانداردهای ملی و دستورالعملهای بینالمللی انجام میشود تا اطمینان حاصل شود که محصولات مورد استفاده فاقد آلودگیهای میکروبی، سموم و ناخالصیهای مضر هستند و مقدار ترکیبات مؤثر آنها در محدوده مجاز قرار دارد. مهندس باغبان فتوت تصریح کرد: «این پایشها نقش مهمی در حفاظت از سلامت ورزشکاران و مصرفکنندگان عمومی دارد و باعث میشود محصولات عرضهشده کیفیت لازم و ایمنی بالایی داشته باشند.»
راهکارهای ایمن برای مصرف مکمل ها
کارشناس دانشگاه علوم پزشکی شیراز بر این نکته تاکید دارد که مصرف مکملهای ورزشی و تغذیهای باید با رعایت چند نکته انجام شود:
- خرید از منابع معتبر: همواره مکملها را از فروشگاهها و مراکز مجاز تهیه کنید و برچسب سازمان غذا و دارو را بررسی نمایید.
- توجه به ترکیبات و دستور مصرف: مصرف مکملها باید مطابق با دستورالعملها و بدون افراط انجام شود.
- مصرف همراه با رژیم غذایی متعادل: مکملها تنها باید مکمل رژیم غذایی باشند و جایگزین وعدههای غذایی سالم نشوند.
- مشاوره با متخصصان تغذیه و پزشکی: قبل از شروع مصرف هر نوع مکمل، مشاوره با کارشناسان تغذیه یا پزشک توصیه میشود تا از تداخلات دارویی یا مشکلات سلامتی جلوگیری شود.
نتیجه گیری
با گسترش بازار مکملهای ورزشی، خطرات ناشی از محصولات تقلبی و فاقد مجوز جدی است و میتواند سلامت جسمی و عملکرد ورزشی افراد را تهدید کند. مصرف مسئولانه و آگاهانه این محصولات، خرید از مراکز معتبر، توجه به مجوزها و مشاوره با کارشناسان، بهترین راهکار برای بهرهمندی از مزایای مکملها بدون آسیب رساندن به بدن است. رعایت این اصول نه تنها سلامت ورزشکاران و علاقهمندان به تناسب اندام را حفظ میکند، بلکه اعتماد به بازار مکملها و کیفیت محصولات را نیز افزایش میدهد.
